Natrium
11
Na
Gruppe
1
Periode
3
Blokk
s
Proton
Elektron
Nøytron
11
11
12
Generelle eigenskapar
Atomnummer
11
Atommasse
22,98976928
Massetal
23
Kategori
Alkalimetall
Farge
Sølv
Radioaktiv
Nei
Frå det engelske ordet soda; mellomalderlatinsk sodanum: eit hovudpinemiiddel
Krystallstruktur
Romsentrert kubisk
Historie
Den kjemiske forkortinga for natrium vart fyrst publisert av Jöns Jakob Berzelius i systemet hans for atomsymbol.
Det er ei forkorting av det nye latinske namnet på grunnstoffet natrium, som viser til det egyptiske natron, eit naturleg mineralsalt som hovudsakleg er laga av hydrert natriumkarbonat.
I 1807 isolerte Sir Humphry Davy natrium for fyrste gong ved elektrolyse av tørka natriumhydroksid som hadde vorte svakt fuktast.
Det er ei forkorting av det nye latinske namnet på grunnstoffet natrium, som viser til det egyptiske natron, eit naturleg mineralsalt som hovudsakleg er laga av hydrert natriumkarbonat.
I 1807 isolerte Sir Humphry Davy natrium for fyrste gong ved elektrolyse av tørka natriumhydroksid som hadde vorte svakt fuktast.
Elektron per energinivå
2, 8, 1
Elektronkonfigurasjon
[Ne] 3s1
Natrium brenn i luft med ei strålande gul flamme
Fysiske eigenskapar
Tilstandsform
Fast stoff
Tettleik
0,971 g/cm3
Smeltepunkt
370,87 K | 97,72 °C | 207,9 °F
Kokepunkt
1156,15 K | 883 °C | 1621,4 °F
Smeltevarme
2,6 kJ/mol
Fordampingsvarme
97,7 kJ/mol
Spesifikk varmekapasitet
1,228 J/g·K
Førekomst i jordskorpa
2,3%
Førekomst i universet
0,002%
CAS-nummer
7440-23-5
PubChem CID-nummer
5360545
Atom eigenskapar
Atomradius
186 pm
Kovalent radius
166 pm
Elektronegativitet
0,93 (Paulings skala)
Ioniseringspotensial
5,1391 eV
Molart volum
23,7 cm3/mol
Termisk konduktivitet
1,41 W/cm·K
Oksidasjonstrinn
-1, 1
Bruksområde
Metallisk natrium er avgjerande i produksjon av estrar og i framstilling av organiske sambindingar.
Natriumdamplampar vert ofte nytta til gatebelysning i byar.
Flytande natrium vert nytta som varmeover-føringsvæske i nokre hurtigreaktortarar.
Natrium vert òg nytta som legeringsmetall, anti-avleiingsmiddel og som reduksjonsmiddel for metall når andre materiale er ueffektive.
Natriumdamplampar vert ofte nytta til gatebelysning i byar.
Flytande natrium vert nytta som varmeover-føringsvæske i nokre hurtigreaktortarar.
Natrium vert òg nytta som legeringsmetall, anti-avleiingsmiddel og som reduksjonsmiddel for metall når andre materiale er ueffektive.
Natriummetall bør handsamast med stor varsemd då det ikkje kan haldast i ei inert atmosfære
Isotopar
Stabile isotopar
23NaUstabile isotopar
18Na, 19Na, 20Na, 21Na, 22Na, 24Na, 25Na, 26Na, 27Na, 28Na, 29Na, 30Na, 31Na, 32Na, 33Na, 34Na, 35Na, 36Na, 37Na