Platina
78
Pt
Gruppe
10
Periode
6
Blokk
d
Proton
Elektron
Nøytron
78
78
117
Generelle eigenskapar
Atomnummer
78
Atommasse
195,084
Massetal
195
Kategori
Transisjonsmetall
Farge
Grå
Radioaktiv
Nei
Frå det spanske ordet platina, som tyder sølv
Krystallstruktur
Flatesentrert kubisk
Historie
Platina vart fyrst nytta av pre-kolumbianske søraustamerikanske urfolk for å framstille gjenstandar.
Antonio de Ulloa publiserte funna sine om platina i 1748, men Sir Charles Wood undersøkte òg metallet i 1741.
Fyrste referanse til det som eit nytt metall vart gjort av William Brownrigg i 1750.
Antonio de Ulloa publiserte funna sine om platina i 1748, men Sir Charles Wood undersøkte òg metallet i 1741.
Fyrste referanse til det som eit nytt metall vart gjort av William Brownrigg i 1750.
Elektron per energinivå
2, 8, 18, 32, 17, 1
Elektronkonfigurasjon
[Xe] 4f14 5d9 6s1
Platina finst i høgare mengder på Månen og i meteorittane
Fysiske eigenskapar
Tilstandsform
Fast stoff
Tettleik
21,45 g/cm3
Smeltepunkt
2041,45 K | 1768,3 °C | 3214,94 °F
Kokepunkt
4098,15 K | 3825 °C | 6917 °F
Smeltevarme
20 kJ/mol
Fordampingsvarme
490 kJ/mol
Spesifikk varmekapasitet
0,133 J/g·K
Førekomst i jordskorpa
3,7×10-6%
Førekomst i universet
5×10-7%
CAS-nummer
7440-06-4
PubChem CID-nummer
23939
Atom eigenskapar
Atomradius
139 pm
Kovalent radius
136 pm
Elektronegativitet
2,28 (Paulings skala)
Ioniseringspotensial
8,9587 eV
Molart volum
9,10 cm3/mol
Termisk konduktivitet
0,716 W/cm·K
Oksidasjonstrinn
2, 4, 5, 6
Bruksområde
Den vanlegaste bruken av platina er som katalysator i kjemiske reaksjonar.
Platina vert nytta i smykke, dekorasjon og tannlegarbeid.
Platina-kobolt, ei legering av om lag tre delar platina og ein del kobolt, vert nytta til å lage relativt sterke permanentmagnetar.
Platinabaserte anode vert nytta i skip, røyrleidningar og stålbrygger.
Platina vert nytta i smykke, dekorasjon og tannlegarbeid.
Platina-kobolt, ei legering av om lag tre delar platina og ein del kobolt, vert nytta til å lage relativt sterke permanentmagnetar.
Platinabaserte anode vert nytta i skip, røyrleidningar og stålbrygger.
Platina er rekna for å vera ikkje-giftig
Isotopar
Stabile isotopar
192Pt, 194Pt, 195Pt, 196Pt, 198PtUstabile isotopar
166Pt, 167Pt, 168Pt, 169Pt, 170Pt, 171Pt, 172Pt, 173Pt, 174Pt, 175Pt, 176Pt, 177Pt, 178Pt, 179Pt, 180Pt, 181Pt, 182Pt, 183Pt, 184Pt, 185Pt, 186Pt, 187Pt, 188Pt, 189Pt, 190Pt, 191Pt, 193Pt, 197Pt, 199Pt, 200Pt, 201Pt, 202Pt